Wees niet zo aardig

Managers moeten minder goedkeuring nastreven

Door Wim Aalbers

Je kunt managementvaardigheden trainen
tot je een ons weegt. En de hei platlopen met
teambuilding en cultuurtrajecten. Soms is het
nodig, maar vaak is de opbrengst beperkt.
Terug op kantoor zijn we toch weer de oude,
met onze eigenaardigheden en
hebbelijkheden. Wie echt wil veranderen, die
moet naar de kern. En die komt uit bij een klein
aantal principes en menselijke behoeften, die
het dagelijks functioneren van ieder van ons
kleuren. Eén ervan is de behoefte aan liefde
en waardering. Een verraderlijke valkuil voor
wie wat wil bereiken.

Het zit in ons allemaal en het beinvloedt de
wereldpolitiek en de sportvereniging, ons
huwelijk en de relatie’s met onze collega’s en
buren. De behoefte aan liefde en waardering is
een belangrijke drijfveer voor ons gedrag en
onze keuzes.

Iedereen heeft liefde nodig en iedereen geniet
van een complimentje op zijn tijd. Er is dan ook
niets mis mee om te ontvangen en ervan te
genieten. Het gaat pas fout als we er
afhankelijk van worden en er al te nadrukkelijk
naar op zoek gaan. Het functioneren in de
werkomgeving kan er behoorlijk door verstoord
worden.

Voor de duidelijkheid: de wereldwijde
behoefte aan liefde en waardering is oneindig,
het is zonder twijfel een van de grootste “gaten
in de mondiale markt”. Tegelijk is er een
overvloed van aanbod, zoveel mensen om ons
heen die het ons zouden kunnen verschaffen,
dagelijks en zonder limiet. Hoe komt het toch
dat velen van ons zo’n tekort ervaren?
Het antwoord is dat we onvoldoende van
onszelf houden. Dat we daarom voortdurend
naar anderen kijken, om die behoefte aan
liefde en waardering te bevredigen. Hoe dat
zo gekomen is, ligt waarschijnlijk voor iedereen
anders, maar als we geen stevige bodem van
zelfrespect hebben, zal alle waardering van
anderen weglekken en zullen we ze steeds
opnieuw nodig hebben.

Als we bij alles wat we doen de goedkeuring
van onze omgeving nastreven, kan dat ons
(zakelijk) functioneren behoorlijk vervuilen. We
zullen de gevoelens van anderen willen
ontzien en net niet duidelijk genoeg zijn, juist
als het om een scherpe boodschap gaat. We
zullen minder makkelijk nee zeggen, juist als
dat wél nodig is en we lopen het risico zelf met
problemen opgescheept te worden, omdat we
de ander niet confronteren op de momenten
dat het wel moet. We zullen eindeloos ons oor
te luisteren leggen, onder managersmotto’s als
betrekken en inspraak. We zullen makkelijker
in compromissen terechtkomen, waar keuzes
beter op hun plaats waren geweest. We zullen
veel tijd kwijt zijn aan doorpraten, meepraten
en uitpraten en ‘s avonds doodmoe naar huis
gaan. En onbewust zullen we weten dat we de
volgende dag weer moeten strijden om de
gunsten van anderen, willen we dingen gedaan
krijgen.

Het is de gave van de leiders onder ons, om
zich onafhankelijk te maken van de
goedkeuring van anderen, als het gaat om
resultaten te behalen. Ze hebben voldoende
aan zichzelf en streven niet naar voortdurende
streling van hun ego. Ze zijn daardoor minder
omslachtig en behoedzaam, als ze hun doelen
en verwachtingen formuleren. Ze vervuilen hun
communicatie niet met gevlei, gepaai en
politieke correctheid. Ze opereren op basis van
volwassenheid en assertiviteit en
veronderstellen die ook bij anderen. “Je hoeft
me niet aardig te vinden, als je maar begrijpt
wat ik van je verwacht.”

Natuurlijk lopen ze daarbij het risico om als
dominant, drammerig of als weinig
mensgericht te worden ervaren. Natuurlijk zijn
er die doorschieten en daarmee hun eigen
tegenwerking organiseren. Maar échte leiders
kennen het verschil tussen dominantie en
duidelijkheid, tussen luisteren en paaien. Ze
gaan heel bewust om met de balans tussen
resultaat en relatie. Ze zorgen juist voor een
sterke relationele bankrekening. Ze zullen ook
mensen van zich verwijderen, waarschijnlijk
juist mensen die zich door andere dan
zakelijke motieven en behoeften laten leiden.

Uiteindelijk zullen ze dingen gedaan krijgen
omdat hun visie en ideeën helder en doordacht
zijn en omdat ze er geen doekjes om winden.
Ze zullen door hun mensen soms ook aardig
gevonden worden, maar vooral waardig.

Wim Aalbers werkt aan de slagkracht van organisaties
© Wim Aalbers 2008